مقالات
چرا طلا کدر یا سیاه میشود؟ دلایل و راه حل
کدر شدن طلای ۱۸ عیار چرا اتفاق می‌افتد؟
کدر شدن طلای ۱۸ عیار یکی از مشکلاتی است که ممکن است پس از مدتی استفاده از انگشتر، گردنبند، دستبند یا گوشواره طلا مشاهده کنید. در این شرایط، زیورآلات مانند روزهای اول درخشان نیستند و گاهی لکه‌ها یا تیرگی‌هایی روی سطح آن‌ها دیده میشود. بااین‌حال، کاهش درخشش طلا همیشه به معنای تقلبی بودن یا پایین بودن کیفیت آن نیست.
طلای ۱۸ عیار معمولاً از ۷۵ درصد طلا و ۲۵ درصد فلزات دیگر تشکیل میشود. این فلزات برای افزایش استحکام و ایجاد رنگ‌های مختلف به آلیاژ اضافه می‌شوند. تماس با عطر، کرم، شوینده‌ها، عرق بدن و آلودگی‌های روزمره ممکن است ظاهر زیورآلات را تغییر دهد. گاهی نیز فقط چربی و گردوغبار روی سطح طلا جمع شده‌اند.
برای آشنایی بیشتر با تفاوت عیارها، مقاله طلای ۱۸ عیار یا ۲۴ عیار را بخوانید. در ادامه، مهم‌ترین علت‌های کدر شدن طلا و روش‌های مراقبت از آن را بررسی می‌کنیم.
۷ علت کدر شدن طلای ۱۸ عیار
۱. تماس با عطر و محصولات آرایشی
عطر، کرم مرطوب‌کننده، لوسیون و اسپری مو ممکن است موادی روی سطح زیورآلات باقی بگذارند. این لایه‌ها می‌توانند بازتاب نور را کاهش دهند و باعث شوند طلا کدر به نظر برسد.
برای جلوگیری از این مشکل، ابتدا از محصولات آرایشی استفاده کنید و پس از خشک شدن آن‌ها، زیورآلات خود را بپوشید. بهتر است هنگام اسپری کردن عطر یا محصولات مو، طلا مستقیماً در معرض آن‌ها قرار نگیرد.
۲. تماس با شوینده‌ها و مواد شیمیایی
مایع ظرف‌شویی، پاک‌کننده‌های خانگی و سفیدکننده‌ها ممکن است روی اجزای مختلف زیورآلات اثر بگذارند. باقی ماندن مواد شوینده در شیارها و قسمت‌های ظریف نیز می‌تواند ظاهر قطعه را تغییر دهد.
هنگام نظافت خانه یا کار با مواد شیمیایی، انگشتر و دستبند خود را کنار بگذارید. اگر طلا با ماده‌ای قوی تماس پیدا کرد، از ترکیب کردن چند پاک‌کننده یا استفاده از روش‌های ساینده برای رفع لکه خودداری کنید.
۳. عرق بدن و استفاده طولانی‌مدت
عرق بدن و ترکیبات موجود در آن، بسته به شرایط فردی و نوع آلیاژ، ممکن است بر ظاهر زیورآلات تأثیر بگذارند. این موضوع به‌ویژه هنگام ورزش، فعالیت بدنی یا استفاده طولانی‌مدت از انگشتر و دستبند اهمیت دارد.
پس از فعالیت بدنی، سطح طلا را با پارچه‌ای نرم پاک کنید. پیش از قرار دادن زیورآلات در جعبه نیز مطمئن شوید که کاملاً خشک هستند.
۴. تجمع چربی و گردوغبار
یکی از علت‌های رایج کدر شدن طلای ۱۸ عیار، جمع شدن چربی پوست، گردوغبار، باقی‌مانده صابون و آلودگی‌های روزانه روی سطح آن است. این مواد ممکن است در قسمت داخلی انگشتر، میان حلقه‌های زنجیر و طرح‌های ظریف باقی بمانند.
اگر مشکل فقط به آلودگی سطحی مربوط باشد، تمیزکاری ملایم می‌تواند درخشش طلا را تا حد زیادی بهتر کند.
۵. نگهداری نامناسب زیورآلات
قرار دادن چند قطعه طلا در یک جعبه ممکن است باعث تماس، ساییدگی و ایجاد خط‌وخش شود. نگهداری در محیط مرطوب یا در کنار مواد شیمیایی نیز می‌تواند به ظاهر زیورآلات آسیب برساند.
برای نگهداری بهتر، هر قطعه را جداگانه در محفظه‌ای نرم قرار دهید و آن را از سطوح زبر و مواد شیمیایی دور نگه دارید. رعایت اصول مراقبت از زیورآلات طلا نیز می‌تواند به حفظ ظاهر آن‌ها کمک کند.
۶. ترکیب آلیاژ و نوع ساخت طلا
طلای ۱۸ عیار از طلای خالص و فلزات دیگری تشکیل شده است. نوع فلزات همراه و پرداخت سطحی می‌توانند بر رنگ و ظاهر نهایی قطعه اثر بگذارند؛ به همین دلیل، تمام زیورآلات طلای ۱۸ عیار لزوماً ظاهر یکسانی ندارند.
بااین‌حال، پوسته‌شدن، نمایان شدن رنگ متفاوت در زیر سطح یا تغییر رنگ شدید را نباید بدون بررسی به ترکیب آلیاژ نسبت داد. در چنین شرایطی، بهتر است قطعه را به طلافروش معتبر نشان دهید.
برای آشنایی بیشتر با اطلاعات مربوط به طلا و زیورآلات، می‌توانید راهنمای شورای جهانی طلا درباره نشان‌های عیار را مطالعه کنید.
۷. استفاده از روش‌های نامناسب برای تمیز کردن طلا
خمیردندان، سیم ظرف‌شویی، برس زبر و مواد شیمیایی قوی انتخاب مناسبی برای تمیز کردن بسیاری از زیورآلات نیستند. این مواد ممکن است سطح طلا، روکش یا اجزای ظریف آن را خراش دهند یا آسیب بزنند.
اگر زیورآلات شما دارای سنگ، مروارید، چسب یا روکش خاصی است، پیش از تمیزکاری روش مناسب آن را بررسی کنید. برای اطلاعات بیشتر درباره مراقبت از زیورآلات، به راهنمای مراقبت از جواهرات مراجعه کنید.
دلایل کدر شدن و تغییر رنگ زیورآلات طلا
چگونه طلای ۱۸ عیار کدرشده را تمیز کنیم؟
اگر قطعه شما طلای ساده است و سنگ حساس، مروارید، چسب یا روکش ویژه ندارد، برای پاک کردن آلودگی‌های سطحی می‌توانید از روش ملایم زیر استفاده کنید:
۱. یک ظرف تمیز را با آب ولرم پر کنید.
۲. چند قطره شوینده ملایم به آب اضافه کنید.
۳. قطعه را برای مدت کوتاهی در محلول قرار دهید و سطح آن را با انگشت تمیز یا پارچه‌ای بسیار نرم به‌آرامی پاک کنید.
۴. طلا را با آب تمیز آبکشی کنید و مراقب باشید داخل سینک یا فاضلاب نیفتد.
۵. با پارچه‌ای نرم و بدون پرز، آن را کاملاً خشک کنید.
این روش برای پاک کردن چربی و آلودگی سطحی مناسب است؛ اما خط‌وخش، ساییدگی یا آسیب سطحی را برطرف نمی‌کند. اگر پس از تمیزکاری همچنان لکه یا تغییر رنگ باقی مانده است، از ساییدن شدید و استفاده از مواد قوی خودداری کنید و از متخصص کمک بگیرید.
آیا کدر شدن طلای ۱۸ عیار نشانه تقلبی بودن آن است؟
خیر. کدر شدن به‌تنهایی نشانه تقلبی بودن طلا نیست. چربی و آلودگی سطحی، شرایط نگهداری، تماس با مواد مختلف و ویژگی‌های آلیاژ می‌توانند ظاهر زیورآلات را تغییر دهند.
اگر درباره عیار قطعه تردید دارید، فقط به رنگ و میزان درخشش آن اکتفا نکنید. بررسی نشان عیار، فاکتور خرید و ارزیابی توسط طلافروش یا آزمایشگاه معتبر، روش‌های مناسب‌تری برای بررسی اصالت طلا هستند.
همچنین حساسیت پوستی یا ایجاد لکه روی پوست به‌تنهایی روش قابل اعتمادی برای تشخیص اصل یا تقلبی بودن زیورآلات نیست. اگر پس از استفاده از طلا دچار خارش یا قرمزی می‌شوید، می‌توانید درباره حساسیت به طلا و علت‌های احتمالی آن بیشتر بخوانید.
روش‌های تمیز کردن و حفظ درخشش طلا
تفاوت کدر شدن طلا با خط‌وخش و ساییدگی
هر تغییر ظاهری در زیورآلات به معنای کدر شدن ناشی از آلودگی نیست. شناخت تفاوت این حالت‌ها به انتخاب روش مراقبت مناسب کمک می‌کند.
| وضعیت ظاهری | علت احتمالی | اقدام پیشنهادی |
|---|---|---|
| کاهش درخشش سطح | تجمع چربی و آلودگی | تمیزکاری ملایم |
| ایجاد لکه یا تیرگی | تماس با مواد مختلف یا تغییر سطح آلیاژ | بررسی در صورت ماندگاری |
| خط‌وخش قابل مشاهده | اصطکاک با اجسام دیگر | بررسی توسط متخصص |
| پوسته‌شدن یا نمایان شدن رنگ زیرین | احتمال آسیب سطحی یا وجود روکش | مراجعه به طلافروش معتبر |
اگر تغییر ظاهر طلا پس از تمیزکاری ملایم برطرف نشد، از روش‌های ساینده استفاده نکنید. بررسی تخصصی می‌تواند به تشخیص علت و جلوگیری از آسیب بیشتر کمک کند.
چگونه از کدر شدن طلای ۱۸ عیار جلوگیری کنیم؟
برای حفظ درخشش زیورآلات، این نکات ساده را رعایت کنید:
- پیش از پوشیدن طلا، اجازه دهید عطر و کرم روی پوست خشک شوند.
- هنگام نظافت خانه و کار با شوینده‌ها، زیورآلات را کنار بگذارید.
- پس از استفاده طولانی، سطح طلا را با پارچه‌ای نرم پاک کنید.
- طلا را در محیط خشک و دور از مواد شیمیایی نگهداری کنید.
- هر قطعه را جداگانه در جعبه یا کیسه نرم قرار دهید.
- از خمیردندان، سفیدکننده و ابزارهای ساینده برای تمیزکاری استفاده نکنید.
- برای زیورآلات دارای سنگ، مروارید یا روکش خاص، روش مراقبت متناسب با همان قطعه را انتخاب کنید.
- برای رفع خط‌وخش یا آسیب سطحی، به متخصص مراجعه کنید.
این اقدامات می‌توانند از تجمع آلودگی و ایجاد خط‌وخش جلوگیری کنند؛ هرچند میزان نیاز به تمیزکاری به نوع قطعه و دفعات استفاده از آن بستگی دارد.
پرسش‌های متداول درباره کدر شدن طلای ۱۸ عیار
آیا طلای ۱۸ عیار سیاه میشود؟
طلای خالص مقاومت شیمیایی بالایی دارد، اما طلای ۱۸ عیار حاوی فلزات دیگری نیز هست. بسته به ترکیب آلیاژ و شرایط استفاده، ممکن است سطح زیورآلات لکه‌دار یا تیره به نظر برسد. گاهی نیز تجمع آلودگی ظاهری مشابه ایجاد می‌کند.
آیا شستن طلا با مایع ظرف‌شویی مناسب است؟
برای برخی قطعات طلای ساده، مقدار کمی شوینده ملایم در آب ولرم می‌تواند آلودگی سطحی را پاک کند. این روش برای تمام زیورآلات مناسب نیست؛ به‌ویژه اگر قطعه دارای مروارید، سنگ حساس، چسب یا روکش ویژه باشد.
آیا کدر شدن طلا با تمیزکاری از بین می‌رود؟
اگر علت کاهش درخشش، چربی و آلودگی سطحی باشد، تمیزکاری ملایم ممکن است ظاهر طلا را بهتر کند. اما خط‌وخش، ساییدگی و برخی تغییرات سطحی با شست‌وشوی معمولی برطرف نمی‌شوند و ممکن است به بررسی تخصصی نیاز داشته باشند.
هر چند وقت یک‌بار باید طلا را تمیز کرد؟
زمان ثابتی برای همه زیورآلات وجود ندارد. قطعاتی که هر روز استفاده می‌شوند ممکن است زودتر به پاک‌سازی نیاز داشته باشند. بهتر است پس از استفاده، آلودگی سطحی را با پارچه نرم پاک کنید و در صورت نیاز تمیزکاری ملایم‌تری انجام دهید.
آیا پولیش کردن باعث کم شدن وزن طلا میشود؟
پولیش حرفه‌ای ممکن است مقدار بسیار کمی از سطح فلز را بردارد؛ بنابراین بهتر است بدون نیاز و به‌صورت مکرر انجام نشود. اگر طلا خط‌وخش دارد، پیش از پرداخت سطحی از متخصص درباره روش مناسب سؤال کنید.
جمع‌بندی
کدر شدن طلای ۱۸ عیار همیشه به معنای تقلبی بودن یا پایین بودن کیفیت آن نیست. تجمع چربی و گردوغبار، تماس با عطر و شوینده‌ها، نگهداری نامناسب و آسیب سطحی از عواملی هستند که می‌توانند ظاهر زیورآلات را تغییر دهند.
برای حفظ درخشش طلا، از تمیزکاری ملایم، خشک کردن مناسب و نگهداری جداگانه استفاده کنید. اگر تغییر رنگ غیرعادی است یا پس از پاک کردن آلودگی‌ها همچنان باقی می‌ماند، بهتر است قطعه را به متخصص نشان دهید.
